“စီးပြားေရး မေကာင္းေလ ေရႊ အေရာင္းအဝယ္ ပါးေလပဲ”

မႏၱေလးတုိင္းေဒသၾကီး ေရႊလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္း ဥကၠ႒ ဦးတင္ထြန္း ( ဓာတ္ပုံ-ျမတ္ျပည့္ၿဖိဳး/ဧရာဝတီ)
ျမန္မာေရႊေစ်းႏႈန္းဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့၂၀၁၅ ႏွစ္ကုန္ပုိင္းက တက်ပ္သား ေရႊေစ်း ၈ သိန္းေက်ာ္ အထိ ေစ်းတက္ သြားခဲ့ပါ တယ္။လက္ရွိမႏၱေလး ေရႊေစ်းကြက္ မွာေတာ့ တက်ပ္သားကုိ က်ပ္ ၇ သိန္း ၇ ေသာင္း ဝန္းက်င္ နဲ႔ အေရာင္းအဝယ္ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ႏွစ္ဆန္းပုိင္းမွာ ေစ်းႏႈန္းမတည္ၿငိမ္မႈေတြ ရွိခဲ့တဲ့ ေရႊေစ်းကြက္ရဲ႕ ၂၀၁၆ အလားအလာနဲ႔ အထူး ကုန္စည္ အျဖစ္ အခြန္ေပးေဆာင္ရမယ့္ ကိစၥေတြကို မႏၱေလးတိုင္း ေဒသႀကီး ေရႊလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္း ဥကၠ႒ ဦးတင္ထြန္းကုိ မႏၱေလး အေျခစိုက္ သတင္းေထာက္ ျမတ္ျပည့္ၿဖိဳးက ေတြ႔ဆုံ ေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေမး။ ။ လတ္တေလာမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ မႏၱေလး ေရႊေစ်းကြက္ရဲ႕ အေျခအေနကို အရင္ႏွစ္နဲ႔ယွဥ္ၿပီး သုံးသပ္ေပးပါရွင့္။

ေျဖ။ ။ ေရႊက အခု ေစ်းျပန္က်တယ္။ မႏွစ္ကနဲ႔ ဒီႏွစ္ ႏိႈင္းယွဥ္ၾကည့္ရင္ ေစ်းျပန္က်သြားတယ္။ ၿပီးေတာ့ ေရႊေစ်းက အရင္ကနဲ႔ မတူေတာ့ဘူး။ ကမာ႔ၻေရႊေစ်းေပၚ မူတည္ၿပီး ေျပာင္းလဲတယ္။ အရင္က ေဒၚလာေစ်း၊ ေငြလဲႏႈန္းေတြနဲ႔ အေျပာင္းအလဲျဖစ္တယ္။ အခု ကမာ႔ၻေရႊေစ်းက အဓိက ျဖစ္သြားၿပီ။

ေမး။ ။ ဒါဆို ေစ်းက်တယ္ဆုိေတာ့ ေရႊေစ်းကြက္ အေနအထားကေရာ ဘယ္လိုရွိပါသလဲ။

ေျဖ။ ။ ေစ်းကြက္ အေနအထားကေတာ့ အျပင္က အေရာင္းအဝယ္နည္းတယ္။ ေရႊလုပ္ငန္းေတြ ၾကားထဲမွာပဲ အေရာင္းအဝယ္ ျဖစ္တယ္။ အျပင္က ဝယ္တဲ့သူက အင္မတန္ ရွားသြားၿပီ။ စီးပြားေရးက်တဲ့ အတြက္ ေရႊကုိ ဝယ္ယူ စုေဆာင္းသူ က်သြားတယ္။ ေရႊလုပ္ငန္းဆုိတာ တျခားစီးပြားေရးေတြကုိ မွီခုိၿပီး ေကာင္းရတာ။ ဥပမာ ေျပာရရင္ ေျမ အေရာင္းအဝယ္။ အခုအေျခအေနမွာ မႏၱေလးရဲ႕ ေျမအေရာင္းအဝယ္က လုံးဝရပ္သေလာက္ ျဖစ္ေနတယ္။ မေရာင္းရ ေတာ့ ေငြမေပၚ။ ေငြမေပၚေတာ့ ေရႊမဝယ္ႏုိင္ဘူးေလ။

အရင္က ေျမသမားေတြက ေျမေပၚရင္ ေရႊဝယ္တယ္။ ေျမဝယ္ခ်င္ရင္ ေရႊျပန္ေရာင္းတယ္။ ၿပီးေတာ့ ေက်ာက္သမား။ သူကလည္း အစိုးရသစ္ မတက္ခင္ကတည္းက သူတို႔လုပ္ငန္းက အလုပ္မျဖစ္တာ။ အရင္က ေက်ာက္သမားေတြ ပြဲျဖစ္ၿပီ ဆုိ ေရႊကုိ ပိသာနဲ႔ခ်ီဝယ္တာ။ ေက်ာက္ဝယ္မယ္ဆုိလည္း ပိသာခ်ီ ျပန္ေရာင္းၾကတာ။ ကားတုိ႔၊ ဖုန္းတို႔ဆိုရင္ လည္း အဲဒီလိုပဲ။ ကားသမားေတြ အေရာင္းအဝယ္ မျဖစ္သလို ၁၅၀၀ တန္ ဆင္းကဒ္ ထြက္လာၿပီးေနာက္ပိုင္း ဖုန္းသမားေတြလည္း အဆင္မေျပေတာ့ဘူးေလ။ အဲဒါေတြ စီးပြားေရးမေကာင္းေလ ေရႊမွာ အေရာင္းအဝယ္ပါးေလပဲ။

ေမး။ ။ ခုနက ဦးတင္ထြန္း ေျပာတဲ့အထဲ က ကမာၻ႕ ေရႊေစ်းေပၚမွာပဲ မူတည္ေတာ့တယ္။ ေဒၚလာ အေျပာင္းအလဲနဲ႔ သိပ္မဆုိင္ ေတာ့ဘူးဆုိတာ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုတာ ရွင္းျပေပးပါလား။

ေျဖ။ ။ ၂၀၁၆ အစုိးရသစ္ တက္ခါနီးမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏုိင္ၿပီဆုိတာနဲ႔ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီး ျမွပ္ႏွံမႈေတြ ဝင္လာ ေတာ့မယ္။ ဝင္လာရင္ ႏုိင္ငံျခားေငြေတြ အမ်ားႀကီးပါလာမယ္ဆုိၿပီး ေဒၚလာေစ်းကို တအားဆြဲခ်လိုက္တာ ၁ ေဒၚလာ ကို ျမန္မာေငြ ၁၃၀၀ က်ပ္ကေန လက္ရွိမွာ ၁၁၀၀ က်ပ္ ေက်ာ္ေက်ာ္ပဲ ရွိေတာ့တယ္။ အရင္က ေဒၚလာေစ်းေပၚမွာ ေရႊက တအားမူတည္တယ္။ အခုေတာ့ ၁၀ ေဒၚလာ ျပဳတ္က်သြားရင္ေတာ့ ေရႊေစ်းက ၂ ေထာင္၊ ၃ ေထာင္ျပဳတ္ခ်င္မွ ျပဳတ္တာ။ အခု အေျခအေနကေတာ့ ကမာၻ႔ေရႊေစ်းေပၚမွာပဲ မူတည္ေတာ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ႏုိင္ငံျခားမွာလည္း ကမာၻ႕ ေရႊ ေစ်းကြက္မွာ ကစားသူ တအားမ်ားေတာ့ ကမာၻေရႊေစ်းကလည္း အေျပာင္းအလဲ အရမ္းမ်ားတယ္။

ေမး။ ။ မႏၱေလး ေရႊေစ်းကြက္မွာ ေရႊဝင္ႏႈန္းကေရာ အရင္ႏွစ္ေတြနဲ႔ယွဥ္ရင္ နည္းသြားလား၊ ဒါမွမဟုတ္ မ်ားလာ ပါသလား။

ေျဖ။ ။ ဒီႏွစ္ ေရႊအဝင္နည္းတယ္။ မႏၱေလး ေစ်းကြက္ကုိ ေရႊသြင္းတာ တပုိင္တႏုိင္ လုပ္ကြက္ေလးေတြ မ်ားတယ္။ ေကာလင္း၊ ျမစ္ႀကီးနားတဝုိက္၊ စဥ့္ကူးနဲ႔ မုိးထိမိုးမိ တို႔ဘက္ကေန လာတာမ်ားတယ္။ လာသြင္းတဲ့ တပုိင္တႏုိင္ ေလးေတြဆီမွာ ေရႊအထြက္ႏႈန္းက်ေနတာ။ အရင္ကနဲ႔ ယွဥ္မယ္ဆုိရင္ တဝက္ေလာက္ကုိ က်သြားတယ္။ အရင္ အစုိးရလက္ထက္က နီးစပ္ရာ၊ ဆုိင္ရာပုိင္ရာ ကုမၸဏီႀကီးေတြကုိ ေရႊလုပ္ကြက္ေတြ ခ်ေပးၾကတယ္။

အဲဒီလို ခ်ေပးတဲ့အထဲမွာ တပုိင္တႏုိင္လက္လုပ္လက္စားေတြရွိတဲ့ လုပ္ကြက္ေတြလည္း ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ တပိုင္တႏုိင္ေတြက လုပ္ခြင့္မရေတာ့တဲ့အတြက္ ေရႊအထြက္ႏႈန္းက်သြားသလို မႏၱေလးေစ်းကြက္ အဝင္ နည္း သြားတယ္။ ကုမၸဏီႀကီးေတြ ေရႊေရာင္းေပးတယ္ဆုိတာ မႏၱေလး ေစ်းကြက္မွ ကုမၸဏီႀကီး တခုပဲ ရွိတယ္။ အႀကီးစား စက္နဲ႔ထုတ္တဲ့ ေရႊေတြက ျပည္သူေတြဆီ ေရာက္ဖို႔ေတာ့ မလြယ္သလို ေစ်းကြက္ထဲလည္း မေရာက္ပါဘူး။ ဘယ္က ေန ဘယ္လိုထြက္လဲေတာ့ မသိဘူး။ အခုအေျခအေနက Export, Import လည္း လုပ္မရေတာ့ ရွင္းရွင္းေျပာရရင္ ခုိးထြက္တာေပါ့။

ေမး။ ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ကုန္ပိုင္းကေန ဒီႏွစ္ဆန္းပုိင္းေလာက္ထိ ေရႊေစ်း အတက္အက်ၾကမ္းခဲ့တာ ဘာေၾကာင့္ပါလဲ။

ေျဖ။ ။ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာရရင္ အဲဒီလို ေစ်းအတက္အက်ဟာ ေလပတ္ကားနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ျဖစ္တာပါ။ အန္ကယ္ ဥကၠ႒အျဖစ္ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ကေန ဆက္တုိက္ တာဝန္ယူခဲ့တယ္။ အရင္တုန္းကေတာ့ ရွဥ္႔လည္းေလွ်ာက္သာ၊ ပ်ားလည္းစြဲသာ အေျခအေနနဲ႔ လုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ ေလပတ္ကားကုိ လုပ္ခိုင္းလို႔ရတာ လုပ္ခိုင္းၿပီး ရပ္ခိုင္း တဲ့အေျခအေနမွာ ရပ္ခဲ့ရတာလည္း ရွိတယ္။

အဲလိုနဲ႔ပဲ ရပ္တည္လာရတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေရႊေစ်းတက္ရင္ ကုန္ေစ်းႏႈန္းကတက္တယ္။ စပါးေစ်းကအစ လိုက္တက္ တယ္။ အဲဒီေတာ့ တက္ေနတဲ့ ေရႊေစ်းဟာ သမာရုိးက် မဟုတ္ဘဲ ဆြဲတင္၊ ဆြဲခ်ေၾကာင့္ တက္ရင္ တားတဲ့နည္းလမ္း ေလးေတြ အန္ကယ္တုိ႔ဆီမွာ အစီအစဥ္ ရွိၿပီးသားပါ။ ဥပမာ အားျဖင့္ ေရႊကုိ စုၿပီးေရာင္းမလား။ ေလပတ္ကားကုိ ရပ္မလား ဆိုတာမ်ဳိးေပ့ါ။

အရင္ အစုိးရလက္ထက္တုန္းက ဝန္ႀကီးတပါးက အန္ကယ္ကို ေမးဖူးတယ္။ ေစ်းကြက္ထဲမွာ ေရႊ ဘယ္ႏွစ္တန္ ထုတ္ေရာင္းရင္ ေရႊေစ်းက်မလဲတဲ့။ အမ်ားႀကီးမဟုတ္ဘူး။ ၁ တန္ ( ၆၆၆ ပိသာ) ထုတ္ေရာင္းေပးပါလို႔ ျပန္ေျဖခဲ့ တယ္။ အန္ကယ္ေတာင္ အစည္းအေဝးအခန္းထဲက မထြက္ရေသးဘူး။ သတင္းက ဘယ္လိုေပါက္သြားလဲ မသိဘူး။ ေရႊေစ်းက ျပဳတ္က်သြားတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ေရာင္းရင္ မွတ္ပုံတင္နဲ႔မွ၊ ငါးမူးသားမွ ေရာင္းမယ္ဆုိၿပီး စည္းကမ္းခ်က္ ေတြ ထုတ္လုိက္တဲ့အခါ ေရႊေစ်းက ခ်က္ခ်င္း တန္းတက္သြားတယ္။ တကယ္တမ္း ေစ်းကြက္ထဲမွာ အဲဒီေရႊတတန္က မေရာက္ ဘဲနဲ႔ကုိ သတင္းနဲ႔ ေစ်းက အတက္အက်ျဖစ္ေနတာ။ အဲဒါေၾကာင့္ အစုိးရဌာနေတြကိုလည္း တခုေျပာ ခ်င္ပါတယ္။ မႏုိင္ဘဲ မပုိင္ဘဲ မလုပ္ပါနဲ႔။

ေမး။ ။ ေရႊကုိ အထူးကုန္စည္အျဖစ္ အခြန္ေဆာင္ရမယ့္ကိစၥ နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးလည္း သိပါရေစ။

ေျဖ။ ။ အခုထိလည္း တိတိက်က် မသိရေသးဘူး။ ၂၀၀၆-၂၀၀၇ ခုႏွစ္ေလာက္က ျမန္မာႏုိင္ငံ ေရႊလုပ္ငန္းရွင္မ်ား အသင္း အေနနဲ႔ အမ်ားပုိင္ ကုမၸဏီတည္ေထာင္ၿပီး ျမန္မာ့ေရႊကုိ အိတ္စပို႔၊ အင္ပုိ႔ ပုိ႔ဖို႔ကိစၥ အန္ကယ္ကုိယ္တုိင္ တင္ျပခဲ့ဖူးတယ္။ ကုမၸဏီတခုရွိမွသာ အိတ္စပုိ႔၊ အင္ပုိ႔ လုပ္လုိ႔ရမယ္ေလ။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအခ်ိန္တုန္းက ေရႊဟာ ကန္႔သတ္ကုန္ ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ အရင္ အစုိးရလက္ထက္က ခြင့္ မျပဳေပးခဲ့ဘူး။ မေအာင္ျမင္ခဲ့ဘူးေပါ့။

အခု အစုိးရလက္ထက္မွာ ကင္းလြတ္ကုန္အျဖစ္ ရေအာင္လုပ္ေနတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့လ အစည္းအေဝးက ေရႊကို အထူး ကုန္စည္ ၂ အျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး ကုန္သြယ္လုပ္ငန္းခြန္ေဆာင္ဖို႔ ကိစၥျဖစ္လာတယ္။ အခြန္မေဆာင္တဲ့ ကုန္သည္ ေတြကုိ သိန္း ၅၀ ထိ ဒဏ္ေငြ တပ္ႏုိင္သလို ဥပေဒအရလည္း အေရးယူႏုိင္တဲ့ အပုိင္းေတြပါလာတယ္။ ဒီလ ၁၁ ရက္ေန႔ ရန္ကုန္မွာ အဲဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အစည္းအေဝး လုပ္မယ္။

ျမန္မာတႏုိင္ငံလုံးက ေရႊအသင္းေတြ စုၿပီး စည္းေဝး ၾကမယ္။ ေရႊတဆယ္သားေပၚမွာ ဘယ္လိုအခြန္ ေကာက္သင့္တယ္ ဆုိတာ အားလုံးတုိင္ပင္ၿပီးရင္ စီးပြားကူး သန္း ဝန္ႀကီးဌာနနဲ႔ အေကာက္ခြန္ကုိ တင္ျပမယ္။ အစည္း အေဝးကုိ အန္ကယ္သြားမယ္။ အဲဒီအစည္းအေဝး ၿပီးရင္ ေတာ့ တိတိက်က်သိရမွာပါ။ ဒါေပမဲ့ အခုအေျခအေန အတုိင္းဆုိရင္ ေရႊကုိ Import, Export လုပ္ဖို႔ ခဲယဥ္းေနဦးမယ္။

ေမး။ ။ မႏၱေလးေစ်းကြက္မွာ တရုတ္ေရႊ ဆိုၿပီး ေရႊအတုေတြ ဖမ္းမိတဲ့ကိစၥကေရာ ဘယ္လိုျဖစ္တာပါလဲရွင့္။

ေျဖ။ ။ တႏုိင္တပုိင္လုပ္ကြက္ေတြ ေပ်ာက္သြားတဲ့အခါမွာ ေရႊက အင္မတန္ရွားသြားတယ္။ ေရႊရွားတဲ့အတြက္ လုပ္ကုိင္ရတဲ့အခါ တခါတေလ Supply နဲ႔ Demand မမွ်ျဖစ္တယ္။ အဲလိုမမွ်တဲ့အခါ အျပင္ကေန ဝင္လာတဲ့ သေဘာေပါ့။ အႀကီးစားကုမၸဏီေတြက မဝင္၊ တႏုိင္တပုိင္ေတြက ေလွ်ာ့၊ အဲဒီလိုျဖစ္တဲ့အခါ တရုတ္ဘက္က ေရႊေတြ ဝင္လာတယ္။ ဝင္တယ္ဆုိတာကလည္း ေမွာင္ခုိလမ္းေၾကာင္းနဲ႔ ဝင္လာတယ္။ တခါတေလ က်ေတာ့လည္း စစ္ေဆးေမးျမန္းမႈေတြရွိေတာ့ မိတာေတြလဲရွိတယ္။ တခါတေလ တရုတ္ကဝင္တယ္။ အိႏၵိယဘက္ကုိ ျပန္ထြက္ သြားတာေတြ ရွိတယ္။

ေမး။ ။ ဒီႏွစ္ ေရႊေစ်းကြက္ အလားအလာေလးသုံးသပ္ေပးပါအုံးရွင့္။

ေျဖ။ ။ အလားအလာကေတာ့ လက္ရွိအေျခအေနက ကမာၻေရႊေစ်းေပၚပဲ မူတည္ေနတယ္။ မွန္းလို႔မရႏုိင္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ ေရႊ ဆုိတဲ့အရာက အမာခံပစၥည္းပဲေလ။ က်သြားတယ္ဆိုတာ မရွိဘူး။ တက္မွာပဲ။ ကမာၻေရႊေစ်းကြက္ကို စိတ္ဝင္တစားနဲ႔ ကစားတဲ့သူေတြ အရင္ကထက္ မ်ားလာတယ္။

ေမး။ ။ ဘာမ်ား ျဖည့္စြက္ေျပာခ်င္ပါသလဲ။

ေျဖ။ ။ ေရႊေစ်း၊ ေငြေစ်းျဖစ္ျဖစ္ ႏုိင္ငံေရးေပၚမွာ အမ်ားႀကီးမူတည္ပါတယ္။ ႏုိင္ငံေရးအျမတ္ထုတ္တဲ့ စီးပြားေရး သမားေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ အဲလို စီးပြားေရးအျမတ္ထုတ္တဲ့သူေတြကုိ မထုတ္ႏုိင္ေအာင္ ေစ်းကြက္ တည္ၿငိမ္ေအာင္ ႏုိင္ငံေတာ္က ေသခ်ာလုပ္ေပးရပါမယ္။ အစုိးရနဲ႔ ျပည္သူ ယွဥ္ၿပီး လုပ္ရဲမွ၊ ပြင့္လင္းမွ ေစ်းကြက္ တည္ၿငိမ္မွာပါ။ ၿပီးေတာ့ တပုိင္တႏုိင္ လက္လုပ္လက္စား ေရႊသမားေလးေတြကုိ လုပ္ခြင့္ေပးသင့္ပါတယ္။ ျပည္တြင္းမွာ အထြက္နည္းရင္ ျပည္ပက ဝင္လာမွာ အေသအခ်ာပါပဲ။

ဧရာဝတီ
Previous
Next Post »
Powered by Blogger.